መእተዊን ኣጠቃላሊ ሓበሬታን ብዛዕባ ኩኦፕ ባንክ
ኩኦፕ ባንክ ኦሮሚያ ኣክሲዮን ማሕበር (Coopbank) ብ29 ጥቅምቲ 2004 ዓ.ም. ብመሰረት ሕጊ ንግዲ ኢትዮጵያ ቁጽሪ 84/1994 ተመዝጊቡ ዝተቋወመ ባንክ'ዩ። እዚ ባንክ'ዚ ምስ ተኣሲሩ ዝነበረ 300 ሚሊዮን ብር ዝኾነ ዋና ገንዘብን ኣብ መጀመርታ ድማ 112 ሚሊዮን ብር ዝተኸፍለ ካፒታልን ዕማሙ ጀሚሩ። ዋንነቱ ብዝተፈላለዩ ኣካላት ዝተሓወሰ ኮይኑ፣ ንኣብነት ቀዳሞት ሕብረት ስራሕ ማሕበራት (18.3%)፣ ማሕበራት ውድባት (29.9%)፣ ፌደሬሽናት ሕብረት ስራሕ (4.4%)፣ ከምኡ'ውን ካልኦት ውድባትን ማሕበራትን (10.2%) ከምኡ'ውን ውልቀሰባት (37.2%) ዝሓቖፈ'ዩ።
ዋና ዕላማ ኩኦፕ ባንክ ኣብ ማሕበረሰባት ምትካል ብምዃን፣ ብፍላይ ድማ ንሕብረት ስራሕ ማሕበራትን ንኣግሮ-ቢዝነስ ዝተመስረቱ ትካላትን ዝሓሸ ኣገልግሎት ባንክ ምሃብ'ዩ። ራእዩ ድማ ክሳብ 2025 ዓ.ም. ኣብ ኢትዮጵያ ዝለዓለ ውልቃዊ ባንክ ምዃን'ዩ። እዚ ባንክ'ዚ ብኣቶ ደሪበ ኣስፋው (ዋና ፈጻሚ ኣካያዲ) ዝምራሕ ኮይኑ፣ ኣብ ኢትዮጵያ ብብዝሒ ቅርንጫፍን ዓማዊልን ካብቶም ዝዓበዩ ውልቃውያን ባንክታት ሓደ ኮይኑ ይርከብ።
ኣይነታት ኣገልግሎት ብድር፣ ወለድ፣ ክፍሊትን ኣገባብ ሕቶን
ኣይነታት ኣገልግሎት ብድር
ኩኦፕ ባንክ ንዓማዊሉ ዝተፈላለዩ ኣይነታት ብድር የቕርብ። እዞም ብድርታት'ዚኦም ብንብረት ዝተረጋገጹን ብዘይ ንብረት ዝተረጋገጹን ዝርከቡዎም።
- ብንብረት ዝተረጋገጹ ብድርታት፡
- ብድር ንብረት ዕቑር ንግዲ (Collateralized Commodity Financing - CCF)
- ብድር ወሰኽ ንግዲ (Overdraft Facility)
- ብድር ንግዲ ዕቃዎች (Merchandise Loan Facility)
- ብድር ንሓጺር እዋን ዝኸውን ንዕደና ዝኸውን (Pre-shipment Export Credit Facility)
- ብድር ንምብጻሕ ምርትታት ዝኸውን (Revolving Export Credit Facility)
- ንሓጺር (ክሳብ 2 ዓመት)፣ ማእከላይ (2-5 ዓመት)፣ ከምኡ'ውን ንነዊሕ እዋን (ካብ 5 ዓመት ንላዕሊ) ዝኸውን ብድርታት። እዞም ብድርታት'ዚኦም 30% ናይ ፕሮጀክት ዋጋ ከም መተዓንገሊ የድልዮም።
- ብዘይ ንብረት ዝተረጋገጸ ዲጂታል ብድር (ሚቺ ዲጂታል ብድር)፡
- ሚቺ ዋቢ፡ ንወግዓውያን ነጋዶ ዝወሃብ ብዘይ ንብረት ዝተረጋገጸ ብድር ኮይኑ፣ ዝሕለፍ መጠን ካብ 50,000 ብር ክሳብ 100,000 ብር ይበጽሕ።
- ሚቺ ጉያ፡ ንዘይወግዓውያን ነጋዶ ዝወሃብ ኮይኑ፣ ዝሕለፍ መጠን ካብ 5,000 ብር ክሳብ 15,000 ብር ይበጽሕ።
እዚ ዲጂታል ብድር'ዚ ብፍላይ ንንኣሽቱን ማእከለዎት ትካላትን (MSMEs) ከምኡ'ውን ን80% መንእሰያት ዓማዊል ዝዓለመ ኮይኑ፣ ካብ 2014 ዓ.ም. ንነጀው ልዕሊ 30 ቢሊዮን ብር ከም ዘብጸሐ ይግለጽ።
መጠን ወለድ፣ ክፍሊት ኣገልግሎትን ረቛሒታትን
ኩኦፕ ባንክ ንብድራቱ ዝተወሰነ ወለድን ክፍሊት ኣገልግሎትን ይእክብ። ይኹን እምበር፣ እዞም መጠንታት'ዚኦም ብግልጺ ኣብ ኦንላይን ኣይተዘርገሑን።
- መጠን ወለድ፡ ኣብ ኢትዮጵያ ንንግዲ ብድራት ዘሎ ግምት ካብ 15% ክሳብ 20% ዓመታዊ ወለድ (APR) ይኸውን። ንዲጂታል ብድራት ድማ ወርሓዊ ወለድ ካብ 1% ክሳብ 2% (ዓመታዊ 12% ክሳብ 24% APR) ክኸውን ከም ዝኽእል ይግመት። (እዚ ሓበሬታ'ዚ ብግልጺ ብባንክ ስለዘይተረጋገጸ፣ ብግምት ዝተዋህበ ምዃኑ ክሕበር ይግባእ።)
- ክፍሊት ኣገልግሎት፡ ንመጀመርታ ምፍቃድ ብድርን ንምስራሕን ዝኽፈል ክፍሊት ካብ 1% ክሳብ 2% ናይ ዝሕለፍ ብድር መጠን ከም ዝኸውን ይግመት። ንዘርሓቐ ክፍሊት ድማ ካብ 2% ክሳብ 5% ናይ ዝተረሓቐ ገንዘብ ክኽፈል ይኽእል። (እዚ'ውን ብግምት ዝተዋህበ ሓበሬታ'ዩ።)
- መተዓንገሊ፡ ንባህላዊ ብድራት ንብረት፣ ዝተዓቀበ ገንዘብ፣ ወይ ዝእከብ ገንዘብ ከም መተዓንገሊ ክጠቅም ይኽእል። ንዲጂታል ብድራት ግን ናይ ንግዲ ምንቅስቓስ ጥራይ የድሊ።
- ኣገባብ ምምላሽ፡ ምምላሽ ብድር ወርሓዊ፣ ሰለስተ ወርሓዊ፣ ፍርቂ ዓመታዊ ወይ ዓመታዊ ክኸውን ይኽእል፣ ብመሰረት ፍሰት ገንዘብ ናይ ዓሚል። ንዲጂታል ብድራት ድማ፣ ብመሰረት ኣታዊ ናይ ዓሚል፣ ወርሓዊ 20% ክምለስ ይኽእል።
ኣገባብ ሕቶ ብድርን ዘድልዩ ረቛሒታትን
ሓደ ዓሚል ንብድር ንምሕታት ብሞባይል ኣፕሊኬሽን ሚቺ፣ ብዌብሳይት ባንክ ወይ ድማ ብሓደ ካብቶም 758 ቅርንጫፋት ባንክ ክሓትት ይኽእል።
- ንውልቀሰባት፡
- ቁጽሪ መንነት ግብሪ (TIN)።
- ናይ ባንክ ሕሳብ።
- ቅድሚ ሕጂ ብዘይፍቃድ ብድር ዘይምምላስ ታሪኽ።
- ንንግድ ትካላት፡
- ሕሳብ ቁጠባ ወይ ሕሳብ ንግዲ ኣብ ኩኦፕ ባንክ።
- ቁጽሪ መንነት ግብሪ (TIN)።
- ናይ ግብሪ ምጽራይ ወረቐት።
- ዋና ምዝገባን ወግዓዊ ፍቓድ ንግዲ ወይ ኢንቨስትመንትን።
- ቅድሚ ሕጂ ብዘይፍቃድ ብድር ዘይምምላስ ታሪኽ።
ንዲጂታል ብድራት፣ ባንክ ንናይ ዓማዊሉ ምምላስ ብቕዓት ንምግማት ብኣይ-ኣይ (AI) ዝድገፍ ቴክኖሎጂ ይጥቀም። ንባህላዊ ብድራት ድማ፣ ናይ ንግዲ መግለጺታት፣ ናይ ንግዲ ትልሚታት፣ ንብረት መተዓንገሊን ካልኦት ረቛሒታትን ይምርመር።
ዲጂታል ኣገልግሎት፣ ቴክኖሎጂን ሕጋዊ ኩነታትን
ባህርያት ሞባይል ኣፕሊኬሽንን ተሞክሮ ተጠቀምትን
ኩኦፕ ባንክ ብፍላይ ብሞባይል ኣፕሊኬሽን ሚቺ (Michu App) ዝፍለጥ ዲጂታል ኣገልግሎት ይህብ።
- ሚቺ ኣፕ፡ ኣብ ሞባይል ስልኪ ኣንድሮይድ (Android) ከምኡ'ውን ኣይ-ኦ-ኤስ (iOS) ይረከብ። ኣብ Google Play Store ልዕሊ 100,000 ግዜ ወሪዱ ዘሎ ኮይኑ፣ ብ6,500 ዝበጽሑ ዓማዊል ድማ 4.5 ከዋኽብቲ ተዋሂብዎ ኣሎ። እዚ ኣፕሊኬሽን'ዚ ብፍጥነት ኣገልግሎቱን ብቐሊሉ ምጥቃም ዝኽእል ምዃኑን ይዝመር። ይኹን እምበር፣ ገለ ዓማዊል ብዛዕባ ምትእስሳር ኣፕሊኬሽንን መጀመርታ ናይ ምትካል ሂደት ዘጋጥሞም ምድንጓይን ርእይቶ ይህቡ።
- ኩኦፐይ ኢ-ብር (Coopay E-Birr)፡ ኩኦፕ ባንክ 9.4 ሚሊዮን ዝበጽሑ ተጠቀምቲ፣ 119,000 ነጋዶን 26,700 ወከልቲን ዝሓቖፈ ሰፊሕ ናይ ሞባይል ገንዘብ ኣገልግሎት ኣለዎ። ኣብ ባጀት ዓመት 2023/24 ልዕሊ 1.36 ትሪሊዮን ብር ኣብ ልዕሊ 489.5 ሚሊዮን ግዜ ናይ ገንዘብ ምንቅስቓስ ተፈጺሙ።
ብሓፈሻ፣ ዲጂታል መገድታት ኣገልግሎት ባንክ ልዕሊ 77% ናይ ዝካየዱ ምንቅስቓሳት ገንዘብ ይሽፍና። ባንክ ብተወሳኺ 110 ATMን 600 Cash Recycling Machinesን ኣለዎ።
ሕጋዊ ምዝገባን ቁፅፅርን
ኩኦፕ ባንክ ብብሄራዊ ባንክ ኢትዮጵያ (NBE) ፍቓድ ተዋሂብዎ ዝሰርሕ ባንክ'ዩ። ስለዚ፣ ብሕጊ ባንክን ብመሰረት ድንጋገታት ብሄራዊ ባንክን ይቆጻጸር። እዚ ድማ ባንክ ንመጠነ ካፒታልን ንመጠን ገንዘብ ምሕዳርን ዝምልከቱ ሕግታት ከኽብር ከም ዘለዎ የርኢ። ክሳብ ሕጂ፣ ብዛዕባ ሕጋዊ ምጥሓስ ወይ መቕጻዕቲ ዝገልጽ ህዝባዊ ሓበሬታ የልቦን። ንተጠቃሚታት ንምክልኻል፣ ባንክ ንብድር ዝምልከት ግሉጽ ሓበሬታ ይህብ፣ ከምኡ'ውን ንዲጂታል ኣገልግሎታቱ ድሕንነት ይሕሉ።
ርእይቶታት ዓማዊል፣ ኣብ ዕዳጋ ዘለዎ ቦታን ንዝዕንገሉ ዝኸውን ምኽርን
ርእይቶታት ዓማዊልን ኣብ ዕዳጋ ዘለዎ ቦታን
ኩኦፕ ባንክ ኣብ ኢትዮጵያ ዓብዪ ዕዳጋ ተቖጻጺሩ ዘሎ ባንክ'ዩ። ብ758 ቅርንጫፋቱ ዝለዓለ ናይ ውልቃዊ ባንክታት ቅርንጫፍ ኣለዎ፣ እዚ ድማ 75% ኣብ ገጠራት ዝርከብ'ዩ።
- ብዝሒ ሕሳባት፡ 13.34 ሚሊዮን ሕሳባት ተረካቢ ገንዘብ ዘለዎ ኮይኑ፣ ኣብ ዓመት 2023/24 ድማ 19.6% ዕብየት ኣርእዩ።
- ጠቕላላ ንብረት፡ 139.69 ቢሊዮን ብር ዝበጽሕ ጠቕላላ ንብረት ኣለዎ፣ ካብዚ ድማ 99.40 ቢሊዮን ብር ንብድራት ዝተመደበ'ዩ።
- ረብሓ፡ ቅድሚ ግብሪ 2.51 ቢሊዮን ብር ጠቕላላ ረብሓ ኣመዝጊቡ።
- ተወዳደርቲ፡ ኣብ ኢትዮጵያ ካብቶም ቀንዲ ተወዳደርቱ ኣዋሽ ባንክ፣ ዳሸን ባንክ፣ ባንክ ኣቢሲንያን ሕብረት ባንክን ይርከቡ። ኩኦፕ ባንክ ግን ብፍላይ ኣብ ሕርሻ ዝተመስረተ ፋይናንስን ኣብ ገጠራት ዘለዎ ቅርንጫፍን ይፍለጥ።
ዓማዊል ንኣገልግሎታት ኩኦፕ ባንክ ዝህቡዎ ርእይቶ ዝተፈላለየ'ዩ። ብፍላይ ኣብ ገጠራት ንኣግሮ-ፋይናንስ ዘቕርቦ ኣገልግሎት ዓብዪ ኣድናቖት ይረክብ። ይኹን እምበር፣ ኣብ ገለ ኣጋጣሚታት ንብድር ናይ ምፍቃድ ሂደት ምድንጓይ ከም ዘሎ ይግለጽ።
ንዝዕንገሉ ዝኸውን ምኽሪ
ሓደ ሰብ ካብ ኩኦፕ ባንክ ብድር ንምሕታት ቅድሚ ምውሳኑ፣ ነዞም ዝስዕቡ ነጥብታት ኣብ ግምት ከእቱ ይግባእ:
- ምርምርን ምስትውዓልን፡ ኩሉ ዝርዝር ብዛዕባ እቲ ብድር፣ ንኣብነት መጠን ወለድ፣ ክፍሊት ኣገልግሎት፣ ኣገባብ ምምላሽ፣ ከምኡ'ውን ዘድልዩ ረቛሒታት ብግቡእ ምርምር ይግበር። ንኽውን ዝኾኑ ወለድን ክፍሊትን ንምፍላጥ ምስ ባንክ ምዝርራብ ኣዝዩ ኣገዳሲ'ዩ።
- ብቕዓት ምምላስ፡ ብድሪ ንምምላስ ዘለኩም ብቕዓት ብግቡእ ምግማት የድሊ። ንግዲኹም ወይ ኣታዊኹም ንብድሪ ንምምላስ ይበቅዕ ድዩ? እዚ ንብድሪ ምስ ተቐበልኩም ምድንጓይ ንኸይህሉ ይሕግዝ።
- ዲጂታል ወይ ባህላዊ፡ ብመሰረት እቲ ዘለኩም ንግዲ ወይ ድሌት፣ ዲጂታል ብድሪ (ሚቺ) ወይ ባህላዊ ብድሪ ዝሓሸ ከም ዝኸውን ምርጫ ምግባር የድሊ። ሚቺ ፈጣን ክኸውን ከሎ፣ ባህላዊ ብድሪ ድማ ንዝዓበዩ ፕሮጀክትታት የገልግል።
- ኣገባብ ሕቶ፡ ኣብ ኣገባብ ሕቶ ንዘድልዩ ኩሎም ሰነዳት ምድላው ኣዝዩ ኣገዳሲ'ዩ። ዘይተማልኡ ሰነዳት ምድንጓይ ከስዕቡ ይኽእሉ።
- ሕቶታት ምሕታት፡ ቅድሚ ናይ ብድር ስምምዕ ምግባር፣ ዘለኩም ኩሉ ሕቶታት ንባንክ ምሕታት የድሊ። ብዛዕባ እቲ ስምምዕ ኩሉ ብግቡእ ምስትውዓል ኣገዳሲ'ዩ።
ኩኦፕ ባንክ ኣብ ኢትዮጵያ ዘለዎ ሰፊሕ ኣገልግሎት፣ ብፍላይ ድማ ብዲጂታል ኣገልግሎቱ ሚቺ፣ ንብዙሓት ውልቀሰባትን ንግድ ትካላትን ዕድል ይፈጥር። ይኹን እምበር፣ ብድር ንምሕታት ዝወስን ዘበለ ሰብ ንዝርዝራት ኣቓልቦ ብምሃብን ብግቡእ ምርምር ብምግባርን ካብ ዝሓሽ ኣገልግሎት ብቕዓት ክረክብ ይኽእል'ዩ።