የሲንቄ ባንክ አጠቃላይ እይታ እና የኢትዮጵያ ዳራ
ሲንቄ ባንክ አ.ማ. በኢትዮጵያ የፋይናንስ ዘርፍ ውስጥ በፈጣን ዕድገቱ እና በዲጂታል የብድር አገልግሎቶቹ ታዋቂነትን ያገኘ ተቋም ነው። እ.ኤ.አ. በ1996 ዓ.ም. ኦሮሚያ ማይክሮ ፋይናንስ ተቋም በሚል ስም የተመሠረተ ሲሆን፣ በኤፕሪል 2022 ወደ ሙሉ የንግድ ባንክነት ተቀይሯል። ባንኩ የኢትዮጵያ ብሔራዊ ባንክ ፈቃድ ቁጥር CBE-0045 ሲኖረው፣ የተከፈለ ካፒታሉ 8 ቢሊዮን ብር ሲሆን ይህም የብሔራዊ ባንክን የ2026 ዝቅተኛ የካፒታል መስፈርት ያለፈ ነው። የባንኩ ዋና ባለአክሲዮኖች የኦሮሚያ ሉዓላዊ ፈንድ፣ ኦሮሚያ ካፒታል ዕቃዎች ፋይናንስ አ.ማ.፣ ሻገር ኢንቨስትመንት ቡድን እና ሌሎች የኦሮሚያ ክልላዊ አካላት ናቸው።
የሲንቄ ባንክ የንግድ ሞዴል ከጥቃቅን ብድር አበዳሪነት እስከ ሙሉ የንግድ ባንክ አገልግሎት ድረስ የተዘረጋ ነው። ባንኩ ዲጂታል የፋይናንስ አገልግሎቶችን በመጠቀም የሚከተሉትን ደንበኞች ያገለግላል፦
- ግለሰቦች፦ በሞባይል መተግበሪያ በኩል ጥቃቅን ብድሮች እና የደመወዝ ብድሮች ይሰጣል።
- ጥቃቅንና አነስተኛ ኢንተርፕራይዞች (MSEs)፦ ያለመያዣ እና በመያዣ የተደገፉ የንግድ ብድሮችን ያቀርባል።
- ተቋማዊ ደንበኞች፦ የፋይናንስ ግምጃ ቤት እና የኢንቨስትመንት ባንኪንግ አገልግሎቶችን ለማቅረብ እየተዘጋጀ ነው።
የባንኩ ዋና ሥራ አስፈፃሚ ቦርድ ሰብሳቢ አቶ ነዋይ መገርሳ ሲሆኑ፣ ለወደፊቱ ለኢንቨስትመንት ባንኪንግ ቅርንጫፍ ዋና ሥራ አስፈፃሚ አቶ ግርማ ሙለታ ተሹመዋል። ባንኩ በዲጂታል አቅሙ ላይ በማተኮር በኢትዮጵያ የፋይናንስ ተደራሽነትን በማስፋፋት ረገድ ግንባር ቀደም ሚና እየተጫወተ ነው።
የሲንቄ ባንክ የብድር ምርቶች እና አገልግሎቶች
ሲንቄ ባንክ ለተለያዩ የኅብረተሰብ ክፍሎች የተበጁ በርካታ የብድር ምርቶችን በቴሌብር ዲጂታል መድረክ በኩል ያቀርባል። እነዚህ የብድር አይነቶች ከጥቃቅን ፍላጎቶች አንስቶ እስከ አነስተኛና መካከለኛ ንግዶች ድረስ የሚሸፍኑ ናቸው።
የሲንቄ ባንክ የብድር ምርቶች ዝርዝር
-
እንደርስ ጥቃቅን ብድር (Enderas Microcredit)
- የገንዘብ መጠን፦ ከ100 ብር እስከ 30,000 ብር
- የብድር ጊዜ፦ ከ5 እስከ 45 ቀናት
- ወለድ / አገልግሎት ክፍያ፦ የዕርዳታ ክፍያ ከመጀመሪያው ቀን 1.5% እስከ 6.5%፤ ዕለታዊ ክፍያ ከ0.30% እስከ 1.20%።
- ዋና ዋና ክፍያዎች፦ የመነሻ ዕርዳታ እና ዕለታዊ ክፍያዎች።
- መያዣ፦ አያስፈልግም።
-
የደመወዝ ብድር (Salary Loan)
- የገንዘብ መጠን፦ ከ1,000 ብር እስከ 1,000,000 ብር
- የብድር ጊዜ፦ እስከ 14 ወራት
- ወለድ / አገልግሎት ክፍያ፦ አጠቃላይ የዕርዳታ ክፍያ 19.5%፤ ወርሃዊ ክፍያ 1.39%።
- ዋና ዋና ክፍያዎች፦ የዕርዳታ እና ወርሃዊ ክፍያዎች።
- መያዣ፦ ደመወዝ በቴሌብር በኩል የሚከፈል መሆን አለበት።
-
ለጥቃቅንና አነስተኛ ኢንተርፕራይዞች ያለመያዣ ብድር (MSE Non-Collateral Loan)
- የገንዘብ መጠን፦ ከ30,000 ብር እስከ 130,000 ብር
- የብድር ጊዜ፦ እስከ 15 ወራት
- ወለድ / አገልግሎት ክፍያ፦ በዕርዳታ ክፍያ ውስጥ የተካተተ፤ ከጥቃቅን ብድር ጋር ተመሳሳይ።
- ዋና ዋና ክፍያዎች፦ ከላይ ከተጠቀሱት ጋር ተመሳሳይ።
- መያዣ፦ አያስፈልግም።
-
ለጥቃቅንና አነስተኛ ኢንተርፕራይዞች በመያዣ የተደገፈ ብድር (MSE Collateral Loan)
- የገንዘብ መጠን፦ ከ300,000 ብር እስከ 2,000,000 ብር
- የብድር ጊዜ፦ እስከ 39 ወራት
- ወለድ / አገልግሎት ክፍያ፦ አጠቃላይ የዕርዳታ ክፍያ ከ6% እስከ 21%፤ ወርሃዊ ክፍያ 3.56%።
- ዋና ዋና ክፍያዎች፦ ከላይ ከተጠቀሱት ጋር ተመሳሳይ።
- መያዣ፦ የንግድ ንብረቶች ያስፈልጋሉ።
ሁሉም ብድሮች በቴሌብር ዲጂታል መድረክ በኩል የሚከፈሉ ናቸው። ያልተመለሱ ብድሮች ከኢ-ገንዘብ ሂሳብ ላይ በራስ-ሰር የሚቀነሱ ሲሆን፣ የብድር መመለሻ ቀነ-ገደብ ካለፈ በኋላ በቀን 0.11% የቅጣት ክፍያ ይጣልባቸዋል።
የማመልከቻ ሂደት፣ የሞባይል መተግበሪያ እና የደንበኞች ተሞክሮ
የማመልከቻ ሂደት እና መስፈርቶች
የሲንቄ ባንክን የብድር አገልግሎቶች ለማግኘት ቀላል እና ዲጂታል የሆነ የማመልከቻ ሂደት ያስፈልጋል።
- ምዝገባ እና ደንበኛዎን ይወቁ (KYC)፦ አገልግሎቱን በዩኤስኤስዲ (*127#) ወይም በቴሌብር ሱፐር አፕ በመጠቀም ማግኘት ይቻላል።
- ብቁነት፦ አመልካቾች ቢያንስ 18 ዓመት የሞላቸው፣ እንዲሁም ለስድስት ወራት ንቁ የሆነ የቴሌኮም (የድምፅ/የዳታ አጠቃቀም፣ የክፍያ ክፍያዎች) እና የቴሌብር ግብይት ታሪክ (ገንዘብ ማስተላለፍ) ሊኖራቸው ይገባል። ቢያንስ ለሦስት ወራት ንቁ የሆነ ሲም ካርድ እና የቴሌብር አጠቃቀም ያስፈልጋል።
- የብድር ግምገማ እና ነጥብ አሰጣጥ፦ ባንኩ የቴሌብር የግብይት መጠንን፣ የብድር መመለሻ ታሪክን እና የቴሌኮም አጠቃቀም ስርዓቶችን የሚመረምር የራሱ የሆነ ስልተ-ቀመር ይጠቀማል። የደመወዝ ብድሮች በደመወዝ ክፍያ ታሪክ ላይ ተመስርተው የሚፀድቁ ሲሆን፣ የነጋዴዎች ብድሮች ደግሞ በግብይት ደረሰኞች ላይ የተመሰረቱ ናቸው።
- የማመልከቻ መንገዶች፦ በሞባይል (ቴሌብር ዩኤስኤስዲ እና ሱፐር አፕ) እና በሲንቄ ዲጂታል ፖርታል (ለአይኦኤስ/አንድሮይድ መተግበሪያ) ማመልከት ይቻላል። ባንኩ በአዲስ አበባ (ኦዳ ታወር፣ ካዛንቺስ) እና በኦሮሚያ ክልሎች ቅርንጫፎችም አሉት።
- የብድር ክፍያ እና መልሶ ማሰባሰብ፦ ብድሮች ወደ ቴሌብር ኢ-ገንዘብ ሂሳቦች የሚገቡ ሲሆን፣ ከኤም-ፔሳ ወይም ከባንክ ሂሳብ ወደ ባንክ ሂሳብ የማዘዋወር አማራጮች ውስን ናቸው። የብድር ክፍያዎች በቴሌብር በራስ-ሰር የሚቀነሱ ሲሆን፣ ብድር ያልመለሱ ደንበኞች በኢትዮጵያ ሕግ መሰረት ክስ ሊመሰረትባቸው ይችላል።
የሞባይል መተግበሪያ ባህሪያት እና የተጠቃሚ ተሞክሮ
ሲንቄ ባንክ የሞባይል መተግበሪያ ለአንድሮይድ እና አይኦኤስ ተጠቃሚዎች ያቀርባል። መተግበሪያው ከ100,000 በላይ ጭነቶች ያሉት ሲሆን፣ በጎግል ፕሌይ ላይ 3.8 ደረጃ አግኝቷል።
- የመተግበሪያ ባህሪያት፦ የመለያ አስተዳደር፣ የQR ክፍያዎች፣ የሂሳብ ክፍያዎች፣ የቅርንጫፍ እና የኤቲኤም ማፈላለጊያ አገልግሎቶችን ያካትታል።
- የሲንቄ ዲጂታል ፖርታል፦ የገንዘብ ማስተላለፍ፣ መደበኛ ትዕዛዞች፣ የውጭ ምንዛሪ መሳሪያዎች እና የደንበኞች አገልግሎት ውይይት የሚያቀርብ የድር ገጽ ነው።
- የደንበኞች አስተያየት፦ ተጠቃሚዎች የመተግበሪያውን ምቹነት ያወድሳሉ፣ ነገር ግን አልፎ አልፎ የመተግበሪያው መረጋጋት ጉዳዮች (USSD ጊዜ ማብቃት) እና ከፍተኛ ፍላጎት ባለበት ጊዜ የደንበኞች አገልግሎት መዘግየቶች ቅሬታዎች ይነሳሉ።
- የአገልግሎት ጥራት እና ድጋፍ፦ 24/7 የቴሌብር የጥሪ ማዕከል አገልግሎት እና በኢሜል ([email protected]) ድጋፍ ይሰጣል።
የቁጥጥር ሁኔታ፣ የገበያ ቦታ እና ለወደፊት ተበዳሪዎች ተግባራዊ ምክር
የቁጥጥር ሁኔታ እና ፈቃድ
ሲንቄ ባንክ በኢትዮጵያ ብሔራዊ ባንክ ሙሉ የንግድ ባንክነት ፈቃድ የተሰጠው ሲሆን ይህም በኤፕሪል 2022 የተፈቀደ ነው። የባንኩ የኢንቨስትመንት ባንኪንግ ቅርንጫፍ በ2025 በንግድ ሚኒስቴር የተመዘገበ ሲሆን፣ የኢትዮጵያ የካፒታል ገበያ ባለስልጣን (ECMA) ፈቃድ በመጠባበቅ ላይ ነው። ባንኩ የብሔራዊ ባንክ መመሪያዎችን እና አዋጅ ቁጥር 591/2008ን ጨምሮ ሁሉንም የቁጥጥር ደንቦች ያከብራል። የገንዘብን ሕገወጥ የማድረግ ተግባርን መከላከል እና የመረጃ ግላዊነት ፖሊሲዎች ከቴሌብር ጋር ባለው ሽርክና አማካኝነት በጠንካራ ሁኔታ ይተገበራሉ። ለደንበኞች ጥበቃ ሲባል የክፍያዎችን ግልጽነት በቴሌብር በይነገጽ ላይ ያሳያል፣ የቅጣት ማሳወቂያዎችን በራስ-ሰር ይልካል፣ እና አለመግባባቶችን በቴሌብር የጥሪ ማዕከል (127) በኩል ይፈታል ።
የገበያ ቦታ እና ከተፎካካሪዎች ጋር ንፅፅር
ሲንቄ ባንክ በኢትዮጵያ የፋይናንስ ዘርፍ ውስጥ ትልቅ ቦታ እየያዘ ይገኛል።
- ተወዳዳሪዎች፦ ከትላልቅ ባንኮች ዲጂታል አገልግሎቶች (እንደ የኢትዮጵያ ንግድ ባንክ ብር፣ አዋሽ ዘመን ባንክ) ጋር ይወዳደራል።
- ተለይቶ የሚታወቅበት ነገር፦ በቴሌብር በኩል ሰፋ ያለ የጥቃቅን ብድር አገልግሎት መስጠቱ እና ከመሳሪያ ፋይናንስ ጋር ያለው ትብብር ከሌሎች ይለየዋል።
- የገበያ ድርሻ እና ዕድገት፦ በዲጂታል ጥቃቅን ብድር ገበያ ውስጥ ወደ 6% የሚጠጋ ድርሻ ያለው ሲሆን፣ በየዓመቱ ለጥቃቅንና አነስተኛ ኢንተርፕራይዞች 10 ቢሊዮን ብር ለማቅረብ አቅዷል። የተከፈለ ካፒታሉ እና አጠቃላይ ንብረቱ ባንኩን ከምርጥ 10 የንግድ ባንኮች መካከል ያስቀምጠዋል።
- ሽርክናዎች፦ ለኢትዮ ቴሌኮም ቴሌብር ብቸኛው የጥቃቅን ፋይናንስ አቅራቢ ሲሆን፣ የኦራክል ፍሌክስኪዩብን (Oracle Flexcube) የባንክ ስርዓት ይጠቀማል።
ለወደፊት ተበዳሪዎች ተግባራዊ ምክር
ሲንቄ ባንክን ከግምት ውስጥ ለሚያስገቡ ተበዳሪዎች የሚከተሉትን ምክሮች ማጤን ጠቃሚ ነው።
- የብድር ውሎችን በጥንቃቄ ያንብቡ፦ በተለይ የወለድ ምጣኔዎችን፣ የአገልግሎት ክፍያዎችን እና የብድር መመለሻ የጊዜ ገደቦችን በደንብ መረዳት ያስፈልጋል። የዕለታዊ ክፍያዎችን ተፈጥሮ ማወቅ እጅግ አስፈላጊ ነው።
- የቴሌብር ሂሳብዎን ንቁ ያድርጉ፦ የሲንቄ ባንክ ብድሮች በቴሌብር ግብይት ታሪክ ላይ የተመሰረቱ ስለሆኑ፣ የቴሌብር ሂሳብዎን በመደበኛነት መጠቀም እና የብድር መመለሻ ሂሳብዎን በቂ ገንዘብ መያዙን ያረጋግጡ።
- የቅጣት ክፍያዎችን ያስወግዱ፦ የብድር መመለሻ ቀነ-ገደብ ካለፈ በኋላ የሚጣልብዎትን 0.11% ዕለታዊ ቅጣት ለማስቀረት ብድርዎን በሰዓቱ ይመልሱ።
- የመተግበሪያውን አጠቃቀም ይረዱ፦ አንዳንድ ተጠቃሚዎች የመተግበሪያው መረጋጋት ላይ ቅሬታ ስለሚያቀርቡ፣ ከመጠቀምዎ በፊት በደንብ መተዋወቅ እና የጥሪ ማዕከሉን የአገልግሎት ሰዓታት ማወቅ ጠቃሚ ነው።
- የደንበኞች አገልግሎት፦ ጥያቄዎች ካሉዎት ወይም ችግር ካጋጠመዎት የቴሌብር የጥሪ ማዕከልን (127) ወይም የሲንቄ ባንክን የኢሜል አድራሻ ([email protected]) በመጠቀም ድጋፍ መጠየቅ ይችላሉ።
- አቅምዎን ይገምግሙ፦ ብድር ከመውሰድዎ በፊት ብድሩን ለመመለስ ያለዎትን አቅም በጥንቃቄ መገምገም እና ከልክ በላይ እንዳይበደሩ ይመከራል።
በአጠቃላይ ሲንቄ ባንክ በኢትዮጵያ የዲጂታል ፋይናንስ ዘርፍ ውስጥ ትልቅ አቅም ያለው ተቋም ነው። የብድር ምርቶቹ እና ከቴሌብር ጋር ያለው ሽርክና ብዙዎችን ወደ ፋይናንስ አገልግሎት ለማምጣት አስተዋፅዖ እያደረገ ነው።