ባንኪ ኣቢሲንያ (BoA) ኣብ ኢትዮጵያ ካብ ዝርከቡ ብሉጻት ናይ ብሕቲ ባንክታት ሓደ ኮይኑ፣ ንሓያሎ ዓመታት ንሕብረተሰብ ኢትዮጵያ እናገልገለ ይርከብ። እዚ ባንኪ እዚ ብ1996 ዓ.ም. ብኣክሲዮን ዝተመስረተ ኮይኑ፣ ብሰፊሕ ቅርንጫፋዊ መርበቡን ዲጂታላዊ ኣገልግሎታቱን ንውልቀሰባት፣ ንኣናእሽተይን ማእኸለይቲን ትካላትን (SMEs) ከምኡ’ውን ንዓበይቲ ትካላትን የገልግል። ብሃገራዊ ባንኪ ኢትዮጵያ (NBE) ዝቆጻጸር ኮይኑ፣ ብዘመናዊ ባንካዊ ቴክኖሎጂ (Temenos) ዝጥቀም እዩ። ኣብ ምሉእ ሃገር ልዕሊ 2 ሚልዮን ዝኾኑ ሕብረተሰብ የገልግል።
ታሪኽን ኣገባብ ስራሕን ባንኪ ኣቢሲንያ
ባንኪ ኣቢሲንያ ብሕጋዊ ስሙ "ባንኪ ኣቢሲንያ ኤስ.ሲ." ተባሂሉ ይፍለጥ። ብፍቓድ ቁ. 84/1994 ኣብ ትሕቲ ሕጊ ንግዲ ኢትዮጵያ ብ15 ለካቲት 1996 ዓ.ም. ተመስሪቱ። እቲ ባንኪ ብመጀመርታ ብ1905 ዓ.ም. ዝተመስረተ እኳ እንተነበረ፣ ብ15 ለካቲት 1996 ዓ.ም. ግና ከም ናይ ብሕቲ ኣክሲዮን ኩባንያ ብ131 ዝኾኑ ኣክሲዮን ዝሓዙን ብ50 ሚልዮን ብር ዘፍቀዶ ካፒታልን ዳግማይ ተጀሚሩ። ሕጂ እቲ ባንኪ ብኢትዮጵያውያን ውልቀሰባትን ትካላትን ብናይ ባዕሉ ዝተፈላለየ ክእለት ዘለዎም ኣክሲዮን ዝሓዙ ዝውነን እዩ።
ኣገባብ ስራሕን ዝተሓስበ ዕዳጋን
- ባንካዊ ኣገልግሎት ንውልቀሰባት፡ ምትራፍ ገንዘብ፣ መንበሪ ሕሳብ፣ ብድሪ ንውልቀሰባት፣ ብድሪ መንበሪ ገዛ፣ ክሬዲት ካርድ።
- ንኣናእሽተይን ማእኸለይቲን ትካላት (SMEs)፡ ንመስርሕ ስራሕ ዝውዕል ገንዘብ፣ ብድሪ ንውሱን ጊዜ፣ ፋይናንስ ንግዲ፣ ፋይናንስ ፕሮጀክት።
- ንዓበይቲ ትካላት፡ ብድሪ ብሓባር፣ ግልጋሎት ትረዠሪ፣ ኣገልግሎት ምሕደራ ገንዘብ።
- ዲጂታላዊ ኣገልግሎት፡ ብ"ኣፖሎ ሞባይል ኣፕ"፣ ኦንላይን ባንኪንግ፣ ከምኡ’ውን ብናይ ባዕልኻ እትጥቀመሉ ማሽናት (kiosks) ገይሩ፣ ኣብ ባንኪ ዘይተመዝገቡን ዘይተገልገሉን ሕብረተሰብ ንምብጻሕ ይዓዪ።
ቀንዲ ኣመሓደርቲ
እቲ ባንኪ ብሓያላትን ልምድቲን ኣመሓደርቲ ዝምራሕ ኮይኑ፣ ካብኦም እቶም ቀንዲ፡
- ዋና ፈጻሚ ኣካያዲ ስራሕ፡ ኣቶ በካሉ ዘለቀ
- ዋና ኣካያዲ ዲጂታል ባንኪንግ፡ ወይዘሮ ሶሲና መንገሻ
- ዋና ኣካያዲ ሓበሬታ፡ ኣቶ ዳንኤል ሃይሉ
- ዋና ኣካያዲ ክሬዲት ንግዲ፡ ኣቶ ኣሳሚነው ደርበው
- ዋና ኣካያዲ ፋይናንስ፡ ኣቶ ኣብርሃም ገበየሁ
- ኣቦ መንበር ቦርድ፡ ኣቶ መኮነን ማንያዘዋል
ኣገልግሎታት ብድርን መዓይየታቱን
ባንኪ ኣቢሲንያ ሰፊሕ ዓይነታት ብድሪ የቕርብ። እዚ ድማ ንውልቀሰባት፣ ንኣናእሽተይን ማእኸለይቲን ትካላት፣ ከምኡ’ውን ንዓበይቲ ትካላት ዝኸውን ብድሪታት የጠቓልል።
ዓይነታት ብድሪ
- ብድሪ ንውልቀሰባት፡ ብዘይ መኽበሪ ዝውሃብ ብድሪ፣ ብድሪ መንበሪ ገዛ፣ ብድሪ መኪና፣ ቅድሚት ክፍሊት ደሞዝ፣ ብድሪ ትምህርቲ፣ ከምኡ’ውን ማይክሮ ብድሪ ብኣፖሎ ገይሩ።
- ብድሪ ንንግዲ፡ ንመስርሕ ስራሕ ዝውዕል ገንዘብ፣ ብድሪ ንውሱን ጊዜ፣ ፋይናንስ ፕሮጀክት፣ ፋይናንስ ንግዲ፣ ወሲኽካ ምውጻእ (overdrafts)፣ ደብዳበታት መረጋገጺ።
- ብድሪ መንበሪ ገዛ፡ ክሳብ 20 ዓመት ንዝበጽሕ ጊዜ ዝውሃብ ብድሪ።
መጠን ብድሪ
- ዝወሓደ ብድሪ ንውልቀሰባት፡ 5,000 ብር።
- ዝለዓለ ብድሪ ንውልቀሰባት፡ ክሳብ 2 ሚልዮን ብር።
- ብድሪ ንኣናእሽተይን ማእኸለይቲን ትካላት፡ ካብ 50,000 ብር ክሳብ 100 ሚልዮን ብር።
መጠናት ወለድን ክፍሊትን
- ሓጺር እዋን ብድሪ (ክሳብ 24 ኣዋርሕ)፡ ካብ 10% ክሳብ 13.5% ዓመታዊ።
- ማእኸላይ እዋን ብድሪ (ካብ 2 ክሳብ 5 ዓመት)፡ ካብ 11% ክሳብ 15% ዓመታዊ።
- ነዊሕ እዋን ብድሪ (ልዕሊ 5 ዓመት)፡ ክሳብ 15% ዓመታዊ።
- ማይክሮ ብድሪ ብኣፖሎ፡ ሳምንታዊ ክፍሊት 1.25%፣ ወርሓዊ 2.25%፣ ሰለስተ ወርሓዊ 7.5%። ንዘይግዜኡ ክፍሊት 3% ቅጽዓት ይግበር።
ኩነታት ብድሪን ምኽፋልን
ብድርታት ካብ 3 ኣዋርሕ (ማይክሮ ብድሪ) ክሳብ 20 ዓመት (ብድሪ መንበሪ ገዛ) ዝበጽሕ እዋን ኣለዎም። ምኽፋል ብድሪ ብሳምንታዊ፣ ወርሓዊ ወይ ሰለስተ ወርሓዊ መልክዕ ክኸውን ይኽእል እዩ። ንፋይናንስ ፕሮጀክት ዝኸውን ፍሉይ ናይ ምሕላፍ ጊዜ (grace period) ይህብ።
መኽበሪ
- ክሳብ 100,000 ብር ዝኸውን ብድሪ ብዘይ መኽበሪ ክወሃብ ይኽእል እዩ።
- ንዝዓበዩ ብድርታት ግና፣ ከም መንበሪ ገዛ፣ መኪና፣ ወይ ዋሕስነት ዘለዎም ሰነዳት ዝኣመሰሉ መኽበሪታት የድልዩ።
- ዝወሓደ ሽፋን መኽበሪ ንመንበሪ ገዛ 120% ናይ ብድሪ ዋጋ ኮይኑ፣ ንዘንቀሳቕሱ ንብረታት ድማ 150% እዩ።
ዲጂታላዊ መድረኻት፣ ኣሰራርሓን ተሞክሮ ሕብረተሰብን
ባንኪ ኣቢሲንያ ኣብ ዲጂታላዊ ኣገልግሎታት ብዙሕ ዕቤት ኣርእዩ እዩ። እዚ ድማ ንሕብረተሰብ ዝቐርብ ኣገልግሎት ዝያዳ ቅልጡፍን ቀሊልን ክኸውን ኣኽኢልዎ።
ዲጂታላዊ መድረኻት
- ኣፖሎ ሞባይል ኣፕ፡ ብ2023 ዝተጀመረ ኮይኑ፣ ኣብ iOS 4.6 ከምኡ’ውን ኣብ ኣንድሮይድ 4.4 ደረጃ ተዋሂብዎ። እዚ ኣፕሊኬሽን ሕሳብ ምኽፋት፣ ገንዘብ ምልውዋጥ፣ ብድሪ ምሕታት፣ ቢል ምኽፋል፣ ከምኡ’ውን ብባዮሜትሪክ ዝምርሓ ምእታው ዘጠቓልል እዩ።
- ዌብሳይት፡ ዝተፈላለየ መሳርሒታት ዘለዎ ኮይኑ፣ ኦንላይን ብድሪ መምስሓቢ፣ ቻት-ቦት ሓገዝ ይረኸበሉ።
ኣሰራርሓ ሕብረተሰብ
- ሕሳብ ምኽፋት፡ ብኣፖሎ ሞባይል ኣፕ ወይ ብኦንላይን ባንኪንግ ኣብ ትሕቲ 10 ደቒቕ ክኸፈት ይኽእል፤ ብቅርንጫፍ ድማ ኣብ ትሕቲ 1 ሰዓት።
- ምምርማር ክሬዲት፡ እቲ ባንኪ ንናይ ባዕሉ ሞዴል ምምርማር ክሬዲት ይጥቀም። እዚ ድማ ሓበሬታ ሃገራዊ ባንኪ ኢትዮጵያ፣ ታሪኽ ምትሕልላፍ ገንዘብ ሞባይል፣ ከምኡ’ውን ዲጂታላዊ መርኣያታት ካብ ኣፖሎ ዘጠቓልል እዩ።
- ምውሃብ ገንዘብ፡ ብባንክ ናብ ሕሳብ ባንኪ ኣቢሲንያ ወይ ናብ ሳልሳይ ወገን። ንማይክሮ ብድሪ ድማ ብሞባይል ገንዘብ (ከም ተለብር ወይ ኣሞሌ)።
ተሞክሮ ሕብረተሰብ
ኣፖሎ ኣፕ ብቐሊል ኣጠቓቕማኡን ብቕልጡፍ ምውሃብ ብድሩን የድንቕ። ግናኸ፣ ንዓበይቲ ብድርታት ምዘናጉዩን ኣብ ዝበዝሑ ግዜያት ድማ ንምግልጋል ምትእብባር ምጥፍኡን ካብቶም ቀንዲ ሕማቓት እዮም። እቲ ባንኪ 24/7 ዝሰርሕ ቴሌፎናዊ ኣገልግሎት ንሕብረተሰብን ኣብ ኣፕ ውሽጢ ዝርከብ ቻትን የቕርብ።
ኣቀማምጣ ኣብ ዕዳጋ፣ ቁጥዓዊ ኣካላትን ምኽርን
ባንኪ ኣቢሲንያ ኣብ ኢትዮጵያ ካብቶም ቀንዲ ባንክታት ሓደ ኮይኑ፣ ብሰፊሕ ድርሻ ዕዳጋን ብሉጽ ኣገልግሎታቱን ይፍለጥ።
ኣቀማምጣ ኣብ ዕዳጋን ተወዳደርትን
እቲ ባንኪ ብጠቕላላ ሃብቲ ሳልሳይ ዝዓበየ ናይ ብሕቲ ባንኪ እዩ። ቀንዲ ተወዳደርቱ ድማ ኮመርሻል ባንኪ ኢትዮጵያ (መንግስታዊ)፣ ዳሽን ባንክ፣ ኣዋሽ ባንክ፣ ከምኡ’ውን ኮኦፐራቲቭ ባንኪ ኦሮሚያ ይርከብዎም። ባንኪ ኣቢሲንያ ብዲጂታላዊ ባንኪንግ ቀዳማይ ብምዃኑ፣ ንመንእሰያት፣ ንኣንስትዮ፣ ከምኡ’ውን ንኣናእሽተይን ማእኸለይቲን ትካላት ዝኸውን ፍሉይ ኣገልግሎታት ብምቕራቡን ካብ ካልኦት ባንክታት ይፍለ።
ቁጥዓዊ ኣቀማምጣ
ባንኪ ኣቢሲንያ ብሃገራዊ ባንኪ ኢትዮጵያ (NBE) ፍቓድ ዝተዋህበ ኮይኑ፣ ንቑጥዓዊ መምርሒታትን ምርመራታትን እቲ ባንኪ ተገዚኡ ይዓዪ። እቲ ባንኪ ብዝምልከት ሕገ-ወጥ ገንዘብ ምሕጻብን ሽበራ ምድጋፍን ዝምልከት ሕግታት ብምኽባሩ ይፍለጥ።
ምኽሪ ንዝብድሩ ሕብረተሰብ
ንባንኪ ኣቢሲንያ ንምብዳር ትሓስቡ እንተኾይንኩም፣ ዝስዕቡ ነጥብታት ኣብ ግምት ምእታው ኣገዳሲ እዩ።
- ኩነታት ብድሪ ምግምጋም፡ መጠናት ወለድ፣ ክፍሊትን እዋንን ብዕምቆት መርምሩ። ንኣብነት፣ ማይክሮ ብድሪ ኣፖሎ ዝተፈላለየ ሳምንታዊ ወይ ወርሓዊ ክፍሊታት ከምዘለዎ ኣቕሊብኩም ተመልከቱ።
- ሓበሬታ ቅድሚ ምሕታት ምድላው፡ ነቶም ዝድለዩ ሰነዳት ከም መረጋገጺ ኣታዊ፣ መንነት፣ ከምኡ’ውን መኽበሪታት (እንተድኣ ዘድልዩ ኮይኖም) ኣቀዲምኩም ኣዳልዩ።
- ዲጂታላዊ ኣጠቓቕማ፡ ንኣፖሎ ሞባይል ኣፕ ብግቡእ ምጥቃም ንመስርሕ ብድሪ ምሕታት የቕልል። ቅልጡፍን ቀሊልን ኣገባብ ምዃኑ ተጠቐሙሉ።
- ምስ ተወዳደርቲ ምምጥጣር፡ ኣገልግሎታት ባንኪ ኣቢሲንያ ምስቶም ካልኦት ተወዳደርቲ ባንክታት (ከም ዳሽን ወይ ኣዋሽ) ብመጠን ወለድ፣ ክፍሊትን ኣገልግሎት ሕብረተሰብን ኣወዳዲርኩም ዝሓሸ ምርጫ ምውሳን ይሕግዝ።
- ኣብ ግዜ ምኽፋል፡ ንዘይግዜኡ ክፍሊት ዝግበር 3% ቅጽዓት ንምውጋድ፣ ብድሪኹም ብግዜኡ ንምኽፋል ሓላፍነትኩም ምውሳድ ኣገዳሲ እዩ።
ባንኪ ኣቢሲንያ ብዲጂታላዊ ኣገልግሎታቱን ብሰፊሕ ብድሪታቱን ኣብ ኢትዮጵያ ቀንዲ ባንኪ እዩ። ንኣገልግሎታቱ ብግቡእ ብምርዳእ፣ ንገንዘባዊ ሓሳባትኩም ንምዕዋት ዝሕግዝ ብሉጽ ባንኪ ክኸውን ይኽእል እዩ።